Minority report

De nota “Strijdperken Eric C.”: knap geschreven, behartenswaardige doelstellingen. Maar wij vrezen dat de transitie ernaartoe een ruige rit wordt. Je vindt hierna afzonderlijk een korte inschatting van Robberd en van Chris. Beiden lid van het Team Kennisdelen, en hoewel we beiden voor een andere (schrijf-)stijl kozen zitten we inhoudelijk op dezelfde lijn.

Strijdperken

Is neoliberalisme de vijand?

Het zal niet volstaan om het neoliberalisme terug te dringen of zelfs te overwinnen, eerst moet de roofbouw op de planeet stoppen. De politieke klasse kan dit niet aan, mogelijk door een objectieve alliantie van bonafide status-quo-politici en malafide powerlobby’s. Maar ook de wereldopinie blijft achter: angst voor welvaartsverlies in het Westen, terechte aspiraties elders. Het Westen wil de eigen tuin groen, maar exporteert zijn gif en berooft de rest. Elites en opinies hebben één ding gemeen: een antropocentrisch wereldbeeld (de hele planeet met alles erop… moet vooral ten dienste staan van de mens). Alleen arme boeren en natuurvolkeren zien nog de juiste verhoudingen, ecocentrisme zo je wil. Maar zij hebben geen macht, en het wereldresultaat blijft: een angstaanjagend uitstelgedrag.

Dit is niet houdbaar: de planeet is zich tegen ons aan het keren, geopolitiek en malafide powerlobby’s doen de rest. De ontwrichtingen kunnen uit diverse hoek komen: ecologisch, financieel-economisch, geopolitiek-militair, mega-terroristisch, sociaal-migratoir, etnisch-religieus, of een combinatie en opeenvolging daarvan.

Klimaatontwrichting: noodtoestand

global2CEen brave transitie helpt niet meer. Alleen een noodstop, die 100-en miljarden zal kosten en absolute prioriteit moet krijgen, kan fatale ontwikkelingen nog afwenden. Het tipping point voor een zachte klimaatlanding (+ 1,5° C, met “milde” verstoring) zijn we sowieso al gepasseerd 1. We stevenen vrolijk af op 2° C, en binnenkort meer. Blijven we uitstellen, dan belanden we ”…in een mijnenveld van tipping points” (M. Mann)2. En klimaatchaos betekent geopolitieke chaos.

 

En nu?

We vrezen dat de ons vertrouwde sociale actie- en pressiemiddelen niet langer effectief zullen blijken (zoiets als in de zomer van 1939 praten over Vrede in Europa). We pleiten voor een totale herziening van prioriteiten, een nieuw denkkader.

Voor Middeleeuwers draaide de zon rond de aarde. Galilei overtuigde van het tegendeel. De nieuwe mens dient nu opnieuw een bescheiden plaats in te nemen tussen de andere levende wezens. Niet People Planet Profit maar Planet People P… Van antropocentrisme naar ecocentrisme. Het wordt ruw wakker worden. Maar de klimaatcatastrofe zal ons bij de les houden.

Robberd H

Er was eens…

  • Er was eens een activist die streed voor sociale rechten (mensenrechten dus).
  • Tot die begreep dat het ‘leidmotief’ van onze westerse industriële cultuur er een van competitie, uitbuiting en hebzucht is,
  • en dat de grootste slachtoffers van die uitbuiting (letterlijk) onmondig zijn, met name het planten- en dierenrijk, kortom de biosfeer. Zonder spreekbuis is de biosfeer weerloos en gedoemd! En zonder biosfeer is ook de mensheid gedoemd.
  • De activist zou dus eco-activist en spreekbuis voor de natuur worden, maar stortte zich eerst op het verzamelen van kennis,
  • Zo leerde hij het fenomeen van ‘abrupte klimaatontwrichting’ kennen en die interpreteerde hij zo: snel opeenvolgende (klimaat)schokken met als gevolg het ‘inklappen’ of afsterven van de totale biosfeer – dus alle leven op aarde – binnen dit en pakweg 20, 30, 40 jaar. Oorzaken zijn door de mens veroorzaakte fysieke/chemische veranderingen in lucht, aarde en water, door een ondoordachte (over)productie, (over)consumptie en (over)populatie, massamigratie, economische crashes en politieke flaters (lees oorlog).
  • De ellende begon 10.000 jaar geleden. Samen met de ontwikkeling van de landbouw ontstond er enerzijds een hele classificatie en stratificatie in de samenleving die er voordien bij jagers/verzamelaars niet was. (er kwamen groepen met meer privileges en macht, en die groepen hebben die macht uitgebreid, geconsolideerd en nooit meer – vrijwillig – afgegeven.) En anderzijds werd natuur vanaf dan ‘te ontginnen materiaal’ en begon de grote vervreemding. En wat men ‘ontheiligt’ en geen intrinsieke waarde meer toekent, beschermt men ook niet langer. De eerdere harmonieuze relatie met de levende wereld werd er een van ontginning en uitbuiting.
  • De activist werd hoop-vrij (vrij van hoop op een goede klimaat-uitkomst) en werd in zekere zin fatalist en activist af. Hij begreep dat ook de ‘wende’ naar groene energie windowdressing is. Eens je de industriële cultuur zelf als een vernietigingsmachine ziet, speelt het geen rol meer
    of de aangeleverde energie groen, grijs of zwart is. Het maakt geen verschil of het bos gekapt wordt met op groene energie of fossiele energie draaiende (zaag)machines. De activist begreep ook dat de tijd te kort was om een mondiale transitie te volbrengen, daarvoor waren we al teveel onomkeerbare tipping-points voorbij. Bijvoorbeeld het verdwijnen van de gehele Noordpool!
  • Eén vraag bleef de voormalige activist kwellen: moet ik zoveel mogelijk mensen op de hoogte brengen van abrupte klimaatontwrichting, of laat ik de mensen (van HbH) beter met rust? Er is immers geen weg terug, en daardoor zijn deze feiten voor velen onbevattelijk en deprimerend.
  • Maar het verhaal van abrupte klimaatontwrichting niet vertellen kan mensen / organisaties vitale informatie onthouden. Vitale informatie die hen in staat kan stellen andere (meer drastische?) keuzes te maken (in het licht van de weinige tijd die we als mensheid nog hebben).
  • Het vernemen van het nieuws van abrupte klimaatontwrichting had de eerdere activist eerst onrustig en daarna weer rustiger en doelbewuster gemaakt. Die kans wou hij anderen ook bieden. En niemand kon hem van aanstellerij of ‘een groot’ ego verdenken aangezien hij de wereld niet meer wou ‘redden’.
  • De ex-activist wil graag mee brainstormen over wat je met deze kennis aankan, maar dringt zich ook niet graag op.

    Chris M


29 juni 2016 – webversie

2Have We Passed The #Climate Tipping Point Of No Return? (w/Guest: Dr. Michael Mann) https://www.youtube.com/watch?v=MC-Qls_3E-c op 7’50” & 8’15